Swivuriso swa Xitsonga-A hi kuriseni ririmi ra hina

Hi ta dyondza hi swivuriso swa rixaka ra Vatsonga, swivuriso swa tiko ra Gwambe na Dzavana, hi ta dyondza hi mavulavulelo ya marhavi lamakulu ya ririmi ra Vatsonga, xi nga Xitsonga, Xirhonga na Xitshwa, kambe hi ta endla leswi leswi hi ku siyerisana, vhiki na vhiki hi ta languta ntlanu wa swona ku kondza hi fika evugima-musi!
Hi ta languta leswi nga ntumbuluxiwa hi ku xiya mahanyelo ya swiharhi.

1. Ndlopfu a yi fa hi rimbambu rin’we.
Hlamuselo: Munhu wa matimba a nga heli matimba hi khombo rin’we.
2. Loyi a nge: Ndlopfu fana! Ndzi dya! Ndzi muhundzi”
Hlamuselo: I munhu loyi a helaka mbilu, u lava ku tirha ntirho wo nonon’hwa hi ku hatlisa.
3. Ndlopfu a yi tsandziwi hi timhondzo ta yona kumbe khwiri ra yona.
Hlamuselo: Munhu a nga tsandziwi hi swa yena, muti, mali kumbe timhaka.
4. Ndlopfu I nxakwa(kumbe: voko)
Hlamuselo: Handle ka switirhi leswi nga fanela u ta hluleka eka ntirho wa wena.
5. A tihlo ja ndlopfu wapfuta
Hlamuselo: U nga tinghenisi etimhakeni ta van’wana, ngopfu lavakulu loko va nga swi tsakeli.